TEATR WIELKI - OPERA NARODOWA,
PREMIERA "PASAŻERKI"
WARSZAWA, 8 PAŹDZIERNIKA 2010
"Pasażerka" w reżyserii Davida Pountneya otwiera sezon artystyczny w Teatrze Wielkim w Warszawie. Operę o Auschwitz skomponował Mieczysław Weinberg w 1968 roku zainspirowany przez Dymitra Szostakowicza i Aleksandra Miedwiediewa tematem z powieści Marii Posmysz pod tym samym tytułem. Z powodów politycznych nigdy nie była wystawiona w Rosji Radzieckiej, w wersji koncertowej dzieło zostało wykonane w Moskwie w 2006. Prapremiera obecnej przejmującej i głębokiej inscenizacji Pountneya, angielskiego reżysera wybitnych przedstawień operowych, odbyła się 21 lipca 2010 podczas festiwalu w Bregencji. Muzyka zapomnianego w drugiej połowie XX wieku kompozytora pod presją trendów awangardowych na nowo została odkryta, libretto ukazujące historię Auschwitz w perspektywie obozowej strażniczki wstrząsnęło zachodnioeuropejską widownią.
Liza, była esesmanka i strażniczka w obozie koncentracyjnym w Auschwitz, wiele lat po II wojnie światowej spotyka w podróży transatlantykiem jedną ze swych ofiar. Postać Marty skupia w sobie doświadczenia autorki powieści i jej współwięźniarek. Zamknięcie w przestrzeni statku zmusza bohaterki do stawienia czoła przeszłości i zmierzenia się ze wspomnieniami traumatycznych zdarzeń. Literacka fikcja jest oparta na osobistym doświadczeniu Marii Posmysz z nadzorczynią Annelise Franz. Muzyka Weinberga porusza widza prostotą, wyzuciem z patosu, poraża przystawalnością do prawdy historii.
Premiera warszawska jest przeniesieniem przedstawienia z Bregencji w tej samej międzynarodowej obsadzie. Partię Tadeusza śpiewa Artur Ruciński, w rolach więźniarek występują Elżbieta Wróblewska i Agnieszka Rehlis. Spektakl powstał w koprodukcji z Bregenzer Festspiele, English National Opera, Teatro Real Madrid, zapowiedziano, że zobaczy go publiczność Londynu i Madrytu, a także Berlina i Nowego Jorku.
Wystawieniu najważniejszego dzieła Mieczysława Weinberga towarzyszy wystawa "Pasażerka. Słuchowisko. Film. Powieść. Opera". Została złożona z niepublikowanych dotychczas zdjęć z domowego archiwum Zofii Posmysz oraz dokumentacji z planu filmowego "Pasażerki" Andrzeja Munka, a także materiałów źródłowych, które pozwalają zapoznać się z realiami obozu koncentracyjnego, skąd artyści wywiedli swoje wizje i sztukę. Wyglądom wojennej rzeczywistości starał się być wierny również David Pountney.
Reżyser zaprasza na You Tube, zob. www.youtube.com/operanarodowa
www.teatrwielki.pl/pl/repertuar/opera/kalendarium/pasazerka.html
Zob. więcej www.wyborcza.pl/1,94899,8458869,_Pasazerka___opera_o_Auschwitz.html
www.e-teatr.pl/pl/artykuly/100140.html
www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_rucinski_artur
www.arturrucinski.com
