W połowie lat 50. XX wieku kiedy reżim komunistyczny tracił swą ideologiczną ostrość, polskie kino zdołało, w przeważającej części, uniknąć spełniania propagandowych żądań władzy i stanąć po stronie społeczeństwa. To w tamtym okresie rozwinął się jeden z najważniejszych nurtów artystycznych w dziejach polskiego kina: "polska szkoła filmowa" (1956-1961).
Twórcami tego nurtu stali się młodzi, urodzeni w latach 20. artyści, których przeżyciem pokoleniowym była wojna i powojenna przemiana ustrojowa. Siła tego przeżycia, połączona z wyjątkowością ich talentu złożyły się na artystyczną niepowtarzalność szkoły. Jej podstawowym wyróżnikiem stało się nawiązywanie przez twórców ogromnie emocjonalnego, niemal psychoterapeutycznego dialogu z publicznością na najbardziej aktualne tematy.
Do najważniejszych filmów tego nurtu należy zaliczyć: "Kanał" (wielki sukces na festiwalu w Cannes), "Popiół i diament" i Lotną" w reżyserii Andrzeja Wajdy oraz "Człowieka na torze", "Eroicę" i "Zezowate szczęście" Andrzeja Munka. Na początku swojej kariery z "polską szkołą filmową" związani byli także tacy wybitni reżyserzy jak: Kazimierz Kutz ("Krzyż walecznych"), późniejszy twórca wybitnego "Rękopisu znalezionego w Saragossie" Wojciech Jerzy Has ("Pętla"), Jerzy Kawalerowicz ("Prawdziwy koniec wielkiej wojny") i Tadeusz Konwicki ("Ostatni dzień lata"). Za nawiązanie do osiągnięć "szkoły polskiej" można uznać film Romana Polańskiego "Pianista" (Złota Palma w Cannes, cztery Oskary) oraz "Katyń" (nominacja do Oskara) i "Tatarak" (nagroda Alfreda Bauera na Berlinale) - oba w reżyserii Andrzeja Wajdy.
Andrzej Wajda - Berlinale 2009
