Polacy na emigracji

Po każdym z powstań fala politycznych uchodźców opuszczała polskie ziemie. Po powstaniu listopadowym ponad 10 tysięcy osób musiało udać się na emigrację, którą - ze względu na liczbę, ale również potencjał intelektualny emigrantów (byli wśród nich: wybitny polityk Adam Czartoryski, poeci - Adam Mickiewicz, Juliusz Słowacki, kompozytor - Fryderyk Chopin, historyk - Joachim Lelewel, cała niemal generalicja powstania) - zaczęto nazywać Wielką Emigracją. Większość emigrantów włączyła się w życie polityczne Europy, nie rezygnując jednak z działań na rzecz niepodległości. Jedni - jak książę Czartoryski, wykorzystywali w tym celu dyplomację, inni - służbę wojskową, jeszcze inni - działalność w sekretnych organizacjach europejskich (Młoda Europa). We Francji powstały najwybitniejsze dzieła literatury polskiej, z "Panem Tadeuszem" Mickiewicza na czele. Polacy byli stale obecni w życiu świata, nie tylko jako żołnierze i politycy: Ignacy Domeyko tworzył podstawy geologii w Chile, Ernest Malinowski budował szlaki kolejowe w Peru, Paweł Edmund Strzelecki badał tereny Afryki i Australii dla Korony Brytyjskiej. Nie można także nie wspomnieć o polskich artystach: Joseph Conrad (Józef Korzeniowski) stał się klasykiem literatury światowej, Henryk Rodakowski zdobywał złote medale na wystawach w Paryżu, a Fryderyk Chopin i Ignacy Paderewski do dziś znani są na całym świecie jako wybitni pianiści i kompozytorzy.