Wydarzenia
Kaszubskie kapliczki, norweskie Stavkirke, islandzkie kosciółki
Strona www: http://www.ostanceprosb.pl
Międzynarodowy projekt poświęcony kaszubskim kapliczkom, norweskim kościołom Stavkirke i islandzkim kościołom farmerskim.
W projekcie uczestniczą dwie strony, dwa kręgi kulturowe, które - choć o odmiennej obyczajowości - mają jednak wspólny mianownik. Jest nim ludowa architektura sakralna. Krąg nordycki to norweskie kościoły Stavkirke i islandzkie kościółki farmerskie, słowiański zaś tworzą polskie kapliczki przydrożne.
Obiekty te budowano na krańcach wsi i miasteczek. Na granicy pól i lasów. Oddzielały znane od nieznanego. Zamieszkały, oswojony i bezpieczny teren królestwa przyrody, tajemniczych, może pozaziemskich sił. Wznoszone zawsze z intencją: wyrażały prośby o oddalenie klęsk żywiołowych, stanowiły dowód dziękczynienia za otrzymane łaski, stawiano je też na pamiątkę ważnych uroczystości rodzinnych...
Założenia projektu:
Nasze działania w Polsce rozpoczniemy na Kaszubach. Chcemy odnaleźć tam możliwie wszystkie kapliczki, poznać ich genezę, odszukać twórców i zaobserwować, jaką rolę odgrywają w życiu społeczności wiejskich. W ten sposób chcemy zbadać ich animacyjny charakter oraz potencjał w kreowaniu historii kaszubskich wiosek. Każdy nasz krok będzie udokumentowany, każdą rozmowę, anegdotę zapiszemy - zbierzemy w całość wszystkie okruchy pamięci, tak by powstała opowieść o głębokiej potrzebie twórczego dziękczynienia.
Następnie wybierzemy się w podróż na północ Europy. Będziemy podpatrywać, jak działają nasi partnerzy z Norwegii i Islandii. Wiemy, że dysponują bogatą muzealną dokumentacją obiektów sakralnych i prowadzą zakrojoną na szeroką skalę politykę promocji dziedzictwa kulturowego. Chcemy skorzystać z ich doświadczenia, zainicjować dialog międzynarodowy i międzypokoleniowy.
Krok pierwszy...
Naszymi śladami będzie mógł ruszyć każdy dzięki dostępnej w internecie MAPIE, na bieżąco aktualizowanej o nowe informacje i obiekty. Dokładnie określone współrzędne geograficzne wszystkich obiektów pozwolą odnaleźć nawet najbardziej ukrytą pod lasem kapliczkę.
Bogata dokumentacja fotograficzna dostępna dzięki technologii PhotoSynth pozwoli również bez wychodzenia z domy „obejść" każdą kapliczkę w trójwymiarowej przestrzeni, dokładnie przyjrzeć się jej detalom.
Krok drugi...
Zachowamy w pamięci przykłady ludowej architektury sakralnej i opowiemy o niej w multimedialnej WYSTAWIE ukazującej to, co stare, w nowy sposób - za pomocą fotografii i filmu. Wystawa ta wielogłosem opowie o tym, jak dziś funkcjonują kaszubskie kapliczki, norweskie
i islandzkie kościoły. Pomoże też ukazać niedocenioną skalę i unikalne piękno tego zjawiska.
Należy wspomnieć o oprawie muzycznej naszego przedsięwzięcia - będą to kameralne koncerty prezentujące muzykę inspirowaną naszymi podróżami. Narodowe melodie ludowe, ciekawie
i nowatorsko zaaranżowane, pozwolą nam poczuć klimat i - jak to muzyka ma w zwyczaju - magicznym sposobem przeniosą nas do odwiedzanych miejsc.
Finałowa wystawa zostanie zaprezentowana w przestrzeni XIV-wiecznego kościoła św. Jana w Gdańsku.
SCENARIUSZ I ARANŻACJA WYSTAWY - Małgorzata Sobolewska, Patrycja Mastej
FOTOGRAFICY - Marcin Czapliński, Marcin Kaliński, Tomasz Zerek, Włodzimierz Witek, Fridrik Orn, Hjaltested
FILM - Andrzej Dudziński, Dariusz Kula
MUZYKA - Maciej Borowicz
Krok trzeci...
Na zakończenie projektu oddamy w wasze ręce ALBUM autorstwa polskich, norweskich i islandzkich artystów. Poprosiliśmy ich o wykonanie fotograficznych portretów kapliczek i kościołów w różnych ujęciach, ale zawsze przez pryzmat własnej kulturowości. Wykorzystując rozmaite metody, na przykład najnowszą fotografię cyfrową, kalotypię czy analogową fotografię wielkoformatową, artyści przedstawią kapliczki w różnych porach roku i dnia, panoramicznie lub w detalu. Fotografie te opowiedzą historię o ludziach i ich obyczajach. Z dumą przekażemy album bibliotekom publicznym w Polsce, Norwegii i Islandii, wzbogacając tym samym każdy księgozbiór o pozycję aktualną, na wysokim artystycznie poziomie.
Wszystko, co powstanie w ramach tego projektu: czy to album, wystawa, mapa lub strona internetowa, będzie swego rodzaju hołdem i naszym ukłonem dla tradycji i kultury. A dla was, odbiorców projektu, stanie się, mamy nadzieję, ogromną inspiracją do działań, badań
i poszukiwania drogi ocalenia od zapomnienia rzeczy kruchych, acz niezwykle wartościowych.
ORGANIZATOR - Muzeum Narodowe w Gdańsku
MANAGER PROJEKTU - Waldemar Elwart
KOORDYNATOR PROJEKTU - Małgorzata Meller
PARTNERZY
National Museum of Iceland
Norwegian Directorate for Cultural Heritage
University of Oslo Museum of Cultural History
Stowarzyszenie Artystyczne Kultywator 3miejski
Klub Polski w Norwegii
Nadbałtyckie Centrum Kultury
Instytut Kaszubski
Gmina Kolbudy
Gdańsk 2016 Europejska Stolica Kultury
Art Zone Events
Projekt Ocalić Narodową Spuściznę jest realizowany dzięki wsparciu udzielonemu przez Islandię, Liechtenstein oraz Norwegię poprzez dofinansowanie ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego oraz Norweskiego Mechanizmu Finansowego.
